Қасен Бижанов
Бижанның Қасені өмір сүрген 1858-1934 жылдар аралығы — қазақ даласында ежелгі ел билеу дәстүрі — ұлысты біртұтас мықты ұстаған хан (1824 ж), сұлтан (1868 ж) билігі жойылып, Ресейде қалы...
Бижанның Қасені өмір сүрген 1858-1934 жылдар аралығы — қазақ даласында ежелгі ел билеу дәстүрі — ұлысты біртұтас мықты ұстаған хан (1824 ж), сұлтан (1868 ж) билігі жойылып, Ресейде қалы...
Пиноцитоз (от грек. ріпо — ішу және cytos — клетка) деп клеткалар сұйықтықтарды және оларда болатын жоғарғы молекулалы заттарды плазмалық мембрананың дүмпуі арқылы сорып алу және көпірш...
Шақырым — ұзындық өлшемі. Шақырым Орта Азия мен Қазақстанда, сондай-ақ бірқатар Шығыс елдерінде де кең тараған. Қазақта шақырым өлшеміне дауыс жетер жердегі қашықтық алынған. Бұл нақтылы бір ...
Егін жинағаннан кейін астықта әр түрлі қоспалар — арамшөптердің тұқымдары, жемістері, жеміс шоғырлары, вегетативті мүшелерінің сынықтары, негізгі дақылдардың семгендәндері, топырақ кесектері ...
Фагоцитоз (грек. Phagos — жалмау және cytos — клетка) процесінің мәні сол, лейкоцит-клеткалар (макрофагтар мен нейтрофилдер) өздерінің клеткалық мембраналарын томпайту арқылы қатты затт...
Губкалар типі (Spongia). Бұл типке ең қарапайым көп клеткалы организмдер жатады, бірақ клеткалары жіктелген. Губкалардың 3000-ға жуық түрі белгілі. Теңіз мекендеушілері болғандықтан, су түбінде нем...
Сүтқоректілер немесе Аңдар класы (Mammalia) — бұл біршама ұйымдасқан, дамудың ең жоғарғы сатысында тұрған және барлық географиялық аймақтарда мекендейтін, негізінен құрлық омыртқалы жануарлар...
Ұлы ойшыл, нұсқалы ақын, көріпкел, бақсы, аңыз кейіпкері Қорқыт баба IX ғасырда Сыр бойында өмір сүрген. Ол — дүние үнін қобыздың қыл ішегіне сыйғызған, күй шалу дәстүрін алғаш орнықтырушы, к...
Қорқыт дананың қабірі қай жерде екенін тап басып айту мүмкін емес. Оның кесенесі туралы көнекөз адамдардың әрқайсысы әр түрлі айтады. Неғұрлым анығы һәм атақтысы — Сырдарияның төменгі ағысынд...
Клетка — бұл жартылай өткізгіш мембранамен шектелген және тірі жүйелер жоқ ортада өздігінен көбеюге қабілетті тірінің (биологиялық белсенділігінің) негізгі бірлігі. Тіршілік клеткадан бастала...
Ауылшаруашылық өндірісінде тұқым деп жоғары сапалы мол өнім алуға арналган өр түрлі тұқымдық жадығат (материал) айтылады, ол үшін мыналар пайдаланылады: — нағыз тұқымдар (бұршақ, қырыққабат ж...
Хордалылар типі (Chordata). Хордалылар жануарлар патшалығының негізгі типі болып саналады. Бұл типте 42 000-нан аса түр бар, олар әртүрлі ортада мекендейді. Хордалылар үшін бірқатар ерекше қасиетте...
Тірі зат үшін бірқатар қасиеттер тән, олар бірігіп тірі затты тірі «етеді». Мұндай қасиеттерге өзінен-өзі көбею, ұйымдасу ерекшелігі, құрылым реттілігі, біртұтастылық және дискреттілік,...
Экзоцитоз — әртүрлі заттардың клеткаларының секреттену процесі, сонымен қатар экзоцитоздың реттеуші және анықтағыш жолдары белгілі. Реттеуші экзоцитоздың мысалына инсулин экзоцитозы жатады. И...
Клеткалардың көбеюі немесе пролиферация (лат. proles — ұрпақ, ferre -әкелу) — клеткалардың жаңаруы мен өсуіне алып келетін процесс. Бұл процесс бірклеткалылар үшін де, көпклеткалы орган...
Алматы облысында «Жылдың үздік мұғалімі» деп танылған Жамбыл ауданы Қарасу орта мектебінің физика пәнінің мұғалімі Динара Бұхарбаеваға «JAC» автокөлігінің кілті табысталды.
Қазіргі кезде тіршіліктің мәнін түсінудің жалпыға ортақ методологиялық жолы тіршілікті соңғы нәтижесі өздігінен жаңару процесі ретінде түсіну болып табылады, ол ұдайы өсу түрінде көрінеді. Барлық т...
Қарапайымдылар — жануарлар әлеміндегі бірклеткалы организмдер, деседе оларга кейбір бірклеткалы формаларды да қосады, олар өздерінің қасиеттері бойынша өсімдіктерге сәйкес келеді және фитофла...
Фотосинтез — бұл өсімдіктердің жасыл жапырақтарында судан және атмосферадағы көмір қышқылы газынан хлоропластардағы хлорофиллдер сіңірген күн (жарық) энергиясын пайдалана отырып органикалық қ...
Кұрманғазы Сағырбайұлы (1818 - 1889) — қазақ халқының классик күйші-сазгері, төкпе күйдің шебері. Ол қазіргі Батыс Қазақстан облысы Жаңақала ауданында Жиделі деген жерде дүниеге келген. Оның ...
Вирустардың пайда болу табиғаты олардың алғашқы ашылған уақыттан бері талқыланып келеді, себебі оның эволюциясын білу вирусты зерттеудің іргелігімен және оның іс жүзіндегі қажеттілігіне байланысты ...
Буынаяқтылар типі (Arthropoda). Буынаяқтылар — омыртқасыз жануарлардың жоғарғы типі. Оның құрамына 650 000-ға жуық түр енеді, олардың негізгі бөлігін насекомдар құрайды. Түр саны бойынша ол ж...
Көпклеткалы организмдердің клеткалары үшін мамандану және бірігу тән, осылардың нәтижесінде олар ұлпалар деген атқа ие болған құрылымдар түзейді олардан органдар қалыптасады. «Ұлпа» дег...
Қоңыр балдыр (Рһаеорһуіа) — төменгі сатыдағы споралы өсімдіктер. Сабағы, жапырағы, тамыры, гүлі болмайды, денесі құрылысы бірдей тканьнен құралған. Құрамында фукоксантин пигменті болғандықтан...